خاموشیِ ابدیِ دونلی‌نوازِ شهیر بلوچستان

سبیل‌نیوز: موسیقی نواحی ایران یکی از بزرگ‌ترین اسطوره‌های خود را از دست داد. استاد شیرمحمد اسپندار، هنرمندی که سال‌ها با ساز دونلی نفس کشید و روایتگر نغمه‌های کهن بلوچ بود، سرانجام در زادگاه خود در شهرستان بمپور دیده از جهان فروبست.

اگرچه خاستگاه هنر استاد اسپندار، روستاها و مناطق جنوبی سیستان و بلوچستان بود، اما آوازه نوای او هرگز محدود به مرزهای جغرافیایی نماند. او با همان ساز ساده‌ای که ریشه‌ای عمیق در بطن زندگی و رنج‌ها و شادی‌های مردم بلوچ داشت، توانست توجه بسیاری از علاقه‌مندان و پژوهشگران موسیقی نواحی در ایران و سراسر جهان را به خود جلب کند و نام بلوچستان را در میان گنجینه‌های ارزشمند موسیقی قومی جهان به ثبت برساند.

استاد اسپندار از جمله هنرمندانی بود که اگرچه آموزش رسمی موسیقی ندیده بودند، اما سال‌ها تجربه، مشاهده دقیق و زیستنِ صادقانه در کنار مردم، آنان را به استادانی بی‌بدیل و تکرارنشدنی تبدیل کرده بود.

این هنرمند فقید، موسیقی را از دلِ جامعه بلوچ و از بطن آیین‌ها، مراسم‌های بومی، روایت‌های محلی و نغمه‌هایی که نسل به نسل منتقل شده بود، فرا گرفت. همین پیوند عمیق و ناگسستنی با فرهنگ و باورهای مردم باعث شد که اجرای او تنها نمایش یک مهارت تکنیکیِ دشوار نباشد؛ بلکه بازتابی زنده از هویت، آلام و روحِ متعالیِ یک منطقه باشد.

درگذشت استاد شیرمحمد اسپندار، ضایعه‌ای جبران‌ناپذیر برای فرهنگ ایران‌زمین است. یاد و نام این هنرمند بزرگ که عمر خود را وقف صیانت از موسیقی اصیل ایرانی کرد، همواره در حافظه تاریخی این مرز و بوم و در میان دوستداران فرهنگ بومی جاودانه خواهد ماند.